ปกบทความ เจาะลึกเกลียว NPT vs BSPT ในระบบดับเพลิง
ในประเทศไทย เราคุ้นเคยเกลียวสำหรับระบบท่อน้ำอยู่ 2 ประเภทคือ ASTM, BSPT โดยทั่วไปแล้ว BSPT นิยมใช้ในระบบประปา (เกลียว BS หรือที่ช่างทั่วไปเรียกว่า เกลียวประปา) และเกลียวอีกประเภทคือเกลียวตามมาตรฐาน ASTM ที่ส่วนใหญ่จะใช้ในระบบดับเพลิง (เกลียว NPT หรือช่างทั่วไปเรียกว่า เกลียวระบบดับเพลิง)

เกลียว NPT กับ BSPT ต่างกันยังไง?
เจาะลึกสเปกเกลียวสายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง

ในวงการ ระบบดับเพลิงในอาคาร มีคำถามหนึ่งที่มักจะเจออยู่เสมอ คือเรื่องของ “มาตรฐานเกลียว” หลายคนอาจจะมองว่าแค่หมุนข้อต่อให้เข้ากันก็จบแล้ว แต่ในหน้างานจริง โดยเฉพาะงานติดตั้งสายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง (Flexible Sprinkler Hose) ในระบบดับเพลิง การเลือกเกลียวผิดประเภทไม่เพียงแต่ทำให้งานล่าช้า แต่ยังเสี่ยงต่อปัญหาน้ำรั่วซึม เมื่อมีการใช้งานจริง ซึ่งถือเป็นเรื่องใหญ่มาก

บทความนี้ จะมาเจาะลึกกันถึงประเภทเกลียวฝั่ง Inlet Nipple และ R.Discharged Outlet ที่ใช้ต่อกับระบบท่อว่า มาตรฐาน NPT กับ BSPT มันต่างกันอย่างไร และหน้างานแบบไหนควรใช้อะไร

ทำความเข้าใจ Inlet Nipple และ Discharge Outlet

Inlet Nipple (ฝั่งน้ำเข้า): ฝั่งที่ขันเข้ากับท่อจ่ายน้ำ ที่เป็นข้อต่อประเภทเกลียวใน มาตรฐานของผลิตภัณฑ์ที่ผ่านมาตรฐานของ UL/ FM ทั้งชุด ซึ่งโดยปกติ ตามมาตรฐานระบบดับเพลิงต้องเป็นเกลียว NPT ทั้งฝั่งตัวผู้ และฝั่งตัวเมีย

แต่ในประเทศไทย ข้อต่อเกลียวที่ใช้กับท่อของระบบจ่ายน้ำ มีทั้งเกลียว NP และ เกลียว BS จึง จำเป็นต้องเลือก Inlet Nipple ที่เป็นเกลียวประเภทเดียวกัน

R.Discharged Outlet (ฝั่งน้ำออกของสายอ่อน): ฝั่งจ่ายน้ำ ที่เราต้องเอา หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง (Sprinkler Head) มาขันใส่ ซึ่งเกลียวของหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงตามมาตรฐาน ASTM จะเป็นเกลียว NPT และโดยทั่วจะใช้ขนาด 1/2 นิ้ว (4 หุน) หรือ 3/4 นิ้ว (6 หุน) หรือ ขนาด 1 นิ้ว (Optional)

ข้อแตกต่างที่ต้องรู้: เกลียว NPT vs BSPT

ความแตกต่างระหว่างเกลียว NPT ตามมาตรฐาน ASTM และเกลียว BSPT ตามมาตรฐาน BS ว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร

ระบบดับเพลิง ตามมาตรฐาน ASTM & BS จะมีความแตกต่างกัน ทำให้เกลียวทั้ง 2 มาตรฐานนี้ “ใช้ร่วมกันไม่ได้”

1. NPT (National Pipe Thread): มาตรฐานฝั่งอเมริกา จุดสังเกตคือ มุมของยอดเกลียวจะทำมุม 60° ลักษณะของยอดเกลียวและท้องเกลียวจะถูก “ตัดตรง” (Flattened) มักพบมากในสเปกงานที่อ้างอิงมาตรฐาน ASTM และ NFPA ของอเมริกา โดยส่วนใหญ่จะอยู่ในระบบดับเพลิงของประเทศไทย

2. BSPT (British Standard Pipe Taper): มาตรฐานของประเทศอังกฤษ บางทีช่างจะเรียกว่า เกลียวประปา มุมของเกลียวจะอยู่ที่ 55° ยอดเกลียวกับท้องเกลียวจะมีลักษณะ “โค้งมน” (Rounded)

ตารางเปรียบเทียบ NPT และ BSPT

คุณสมบัติNPT (ASTM Standard)BSPT (BS Standard)
มุมเกลียว (Thread Angle)60°55°
ลักษณะยอด/ท้องเกลียวตัดตรง (Flattened)โค้งมน (Rounded)
การเข้ากันได้ (Compatibility)เกลียวตัวผู้ และเกลียวตัวเมียต้องเป็นเกลียว NPT เหมือนกันเท่านั้นเกลียวตัวผู้และเกลียวตัวเมีย ต้องเป็นเกลียว BSPT เหมือนกันเท่านั้น
ความนิยมในไทยงานโปรเจกต์ที่อ้างอิงสเปก ASTM/ NFPA เช่น ระบบดับเพลิง, สินค้ามาตรฐาน UL/FMงานระบบท่อทั่วไปที่อ้างอิงสเปค BSPT เช่น ระบบประปาในประเทศไทย

การเลือกใช้สายอ่อน หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง (Flexible Sprinkler Hose)

การเลือกใช้มักจะขึ้นอยู่กับ ผู้กำหนดสเปกของผลิตภัณฑ์ที่จะใช้ในโครงการนั้นๆ ตามคุณสมบัติสำคัญของสายอ่อน หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง ซึ่งต้องดูองค์ประกอบร่วม เช่น ระยะห่างของจุดจ่ายน้ำของท่อสาขา vs ตำแหน่ง

  • โครงการที่ใช้โครงฝ้า T-Bar หรือ C-Line: โดยทั่วไปจะใช้กับโครงการที่มีระบบดับเพลิงในอาคารที่สร้างมาอย่างน้อย 10 ปี ที่ต้องการความเรียบร้อยของงานฝ้า การใช้สายอ่อน หัวสปริงเกอร์ดับเพลิงจะช่วยให้สามารถปรับระดับหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงให้พอดีกับแผ่นฝ้าได้อย่างอิสระ ลดปัญหาหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงไม่ได้ระดับกับฝ้า และยังช่วยลดงานแก้ไขหน้างานอีกด้วย
  • โครงการที่ไม่มีโครงฝ้า: มักใช้ในโครงการที่เป็นโกดังสินค้า (Warehouse / Logistics) พื้นที่ผลิตที่เป็นแบบเปิด (Bare Ceiling) หรืออาคารสำนักงานสมัยใหม่ที่หันมานิยมสร้างแบบ Loft หรือไม่มีโครงฝ้า ซึ่งการติดตั้งหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงจึงต้องใช้ร่วมกับสายอ่อน หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง รุ่น Screw Center Support Bracket (ELGKZJ) 60 x 16D ยึดกับโครงสร้างด้านบน การเลือกใช้อุปกรณ์ต้องคำนึงถึงความแข็งแรง และมาตรฐานที่รองรับแรงดันของระบบดับเพลิง โดยส่วนใหญ่โครงการลักษณะนี้จะอ้างอิงมาตรฐาน NFPA และนิยมใช้เกลียว NPT เป็นหลัก
Steel Rod - 2

ทำไม MECH-FLEX ถึงตอบโจทย์ช่างและผู้รับเหมามากที่สุด?

จากประสบการณ์ของผม ปัญหาคลาสสิกของช่างหน้างานที่พบบ่อย เช่น ท่อเมนด้านบนเป็น BSPT แต่ หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง ที่สั่งมาเป็น NPT ทำให้ต้องวิ่งหานิปเปิ้ลแปลงเกลียวกันวุ่นวาย เสียทั้งเวลาและเพิ่มจุดเสี่ยงรั่วซึม

นี่คือจุดที่ MECH-FLEX แตกต่างจากแบรนด์อื่นๆ ในตลาดอย่างชัดเจน เพราะ เรามีสินค้าให้เลือกครบทั้งเกลียว NPT และ BSPT ไม่ว่าหน้างานของคุณจะออกแบบมาแบบไหน หรือคุณจะสั่งหัวสปริงเกอร์สเปกไหนมา คุณสามารถสั่งสายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง MECH-FLEX ที่มีฝั่ง Inlet และ Outlet ให้ตรงกับความต้องการได้ จับคู่ไขเข้าด้วยกันได้สนิท ไม่ต้องฝืนขัน ไม่เสี่ยงเกิดจุดรั่ว และช่วยเซฟเวลาให้ผู้รับเหมาส่งมอบงานได้ไวขึ้น

FAQ: คำถามยอดฮิตจากหน้างาน

A1: "ไม่ได้เด็ดขาด" ถึงแม้ว่าในช่วง 1-2 เกลียวแรกอาจจะรู้สึกว่าพอขันเข้าไปได้ แต่ด้วยมุมเกลียว (60° vs 55°) ที่ไม่เท่ากัน ขันไปสักพักจะปีนเกลียว ฝืด และทำให้เกลียวรูดได้ ที่สำคัญคือเมื่ออัดแรงดันน้ำ ยังไงก็รั่วซึม ต้องใช้ให้ตรงประเภทเท่านั้น

"จำเป็นมาก" แม้เกลียวจะออกแบบมาให้ขบกันแน่นขึ้นเรื่อยๆ แต่ช่องว่างระดับไมครอนระหว่างร่องเกลียวยังมีอยู่ การใช้เทปพันเกลียวท่อร้อยเกลียว (Teflon Tape) หรือน้ำยาซีลเกลียว (Pipe Dope) ที่ได้มาตรฐาน จะช่วยเติมเต็มช่องว่างเหล่านั้น และทำหน้าที่เป็นสารหล่อลื่นให้เราขันเกลียวได้ลึกและแน่นขึ้นโดยไม่ทำให้เกลียวติดตาย

A3: สบายมาก แจ้งทางทีมขายของ MECH-FLEX ได้เลย เราสามารถจัดชุดสายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง ที่ Inlet เป็น BSPT (เพื่อไปต่อกับท่อแขนง) และ Outlet เป็น NPT (เพื่อรอรับหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง) ให้คุณได้เลย จบปัญหาหน้างานได้แบบสวยงามและปลอดภัย

การเลือกอุปกรณ์ใน ระบบดับเพลิงในอาคาร ทุกชิ้นมีความหมายต่อความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน การเข้าใจเรื่องเล็กๆ อย่างมาตรฐานเกลียว จะช่วยยกระดับมาตรฐานการทำงานของพวกเราทุกคนให้เป็นมืออาชีพมากยิ่งขึ้น
หากคุณกำลังมองหาสายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงที่ยืดหยุ่นต่อทุกสภาพหน้างานและได้มาตรฐานสากล MECH-FLEX พร้อมเป็นผู้ช่วยคุณ
Brochure MECH-FLEX
Download

กรุณากรอกข้อมูลเพื่อดาวน์โหลด Brochure & Price list

flexiblehose-mech.com จะปกป้องข้อมูลและความเป็นส่วนตัวของคุณ (ศึกษาเพิ่มเติมได้ที่หน้า นโยบายความเป็นส่วนตัว) หากคุณยินยอมที่จะให้เราจัดเก็บ ประมวลผลข้อมูล และนำเสนอสินค้าหรือบริการที่เหมาะกับความต้องการของท่าน สามารถกรอกข้อมูลและคลิกปุ่ม “ส่งข้อมูล” เพื่อดำเนินการ Download ต่อไป

 
Download Form mech Pop up
Download

กรุณากรอกข้อมูลเพื่อดาวน์โหลด Brochure & Price list

flexiblehose-mech.com จะปกป้องข้อมูลและความเป็นส่วนตัวของคุณ (ศึกษาเพิ่มเติมได้ที่หน้า นโยบายความเป็นส่วนตัว) หากคุณยินยอมที่จะให้เราจัดเก็บ ประมวลผลข้อมูล และนำเสนอสินค้าหรือบริการที่เหมาะกับความต้องการของท่าน สามารถกรอกข้อมูลและคลิกปุ่ม “ส่งข้อมูล” เพื่อดำเนินการ Download ต่อไป

 
Download Form mech Pop up

บทความอื่นๆ

ปกบทความ เจาะลึกเกลียว NPT vs BSPT ในระบบดับเพลิง
Article

เกลียว NPT กับ BSPT ต่างกันยังไง? ช่างระบบดับเพลิงต้องรู้

ในประเทศไทย เราคุ้นเคยเกลียวสำหรับระบบท่อน้ำอยู่ 2 ประเภทคือ ASTM, BSPT โดยทั่วไปแล้ว BSPT นิยมใช้ในระบบประปา (เกลียว BS หรือที่ช่างทั่วไปเรียกว่า เกลียวประปา) และเกลียวอีกประเภทคือเกลียวตามมาตรฐาน ASTM ที่ส่วนใหญ่จะใช้ในระบบดับเพลิง (เกลียว NPT หรือช่างทั่วไปเรียกว่า เกลียวระบบดับเพลิง)

Read More »
Article – Fire Sprinkler
Article

ประวัติความเป็นมาของ Flexible Sprinkler Hose

ประวัติความเป็นมาของ Flexible Sprinkler Hose Flexible Sprinkler Hose หรือ “สายอ่อนหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง” หรือที่บางแหล่งเรียกว่า “Sprinkler Drop” คือหนึ่งในนวัตกรรมที่ปฏิวัติการติดตั้งหัวสปริงเกอร์ดับเพลิง กับท่อเชื่อมแบบดั้งเดิม โดยมีบทบาทสำคัญในการทำให้ การติดตั้งท่อระบบดับเพลิง กับ หัวสปริงเกอร์ดับเพลิงมีความยืดหยุ่นมากขึ้น ทั้งด้านการออกแบบ การติดตั้ง

Read More »
MECH-FLEX ชวนไขความลับ 7 สี 7 ความหมาย ของ "หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง" ที่คุณอาจไม่เคยรู้!
Article

หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง (Fire Sprinkler)

ไขความลับ 7 สี 7 ความหมาย ของ “หัวสปริงเกอร์ดับเพลิง” ที่คุณอาจไม่เคยรู้! หลายคนคงคุ้นเคย และคิดว่าหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงมีแค่กระเปาะแก้วสีแดงเท่านั้น แต่ความจริงแล้ว กระเปาะแก้วเหล่านี้มีถึง 7 สี ซึ่งแต่ละสีมีความหมาย และอุณหภูมิการทำงานที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง การเลือกใช้สีที่ไม่เหมาะสมกับหน้างานอาจทำให้ระบบดับเพลิงทำงานผิดพลาดได้ ทำไมสีของกระเปาะแก้วถึงสำคัญ? กระเปาะแก้วในหัวสปริงเกอร์ดับเพลิงไม่ได้มีไว้แค่ความสวยงาม แต่เป็นส่วนประกอบสำคัญที่กำหนดว่าเมื่อไหร่ระบบจะเริ่มทำงาน

Read More »
คลิก! ลงทะเบียนเข้างานล่วงหน้า รับของที่ระลึกที่บูธ AMC ฟรี! (ด่วน ของมีจำนวนจำกัด)